Market Structure හඳුනා ගැනීමට භාවිතා කරන ප්‍රධානම මෙවලම වන්නේ මෙම HH, HL, LL, LH යන සංකල්පයි. වෙළඳපල ගමන් කරන්නේ ඉහළටද පහළටද යන්න තීරණය කරන්නේ මෙයින්ය. 

HIGHER HIGH (H/H)

ඉහළට පැමිණෙන Market එකක එනම් Up Trending එකකදී නිවරදි ලෙස Higher High ලකුණු කරන ආකාරය පහත රූපසටහන මගින්දක්වා ඇත .

Higher High (HH) යනු කුමක්ද?

වෙළඳපොළක් ඉහළට ගමන් කරන විට එය සෘජු රේඛාවක ගමන් නොකරයි. එය ඉහළට ගොස් නැවත මදක් පහළට පැමිණ (Retracement) නැවතත් කලින් තිබූ ඉහළ මට්ටම බිඳගෙන (Breakout) තවත් ඉහළට ගමන් කරයි.

• අර්ථ දැක්වීම: ප්‍රස්ථාරයේ මිල මට්ටමක් කලින් තිබූ ඉහළම මිල මට්ටමට (Previous High) වඩා වැඩි අගයක පිහිටයි නම්, එම නව උපරිමය Higher High ලෙස හඳුන්වයි.

• සංකේතය: ප්‍රස්ථාර විශ්ලේෂණයේදී මෙය කෙටියෙන් HH ලෙස සලකුණු කරයි.

Higher High වැදගත් වන්නේ ඇයි?

1. Up-trend එකක් තහවුරු කිරීම: වෙළඳපොළක දිගින් දිගටම Higher Highs නිර්මාණය වේ නම්, එහි තේරුම වන්නේ වෙළඳපොළ ඉතා ශක්තිමත් ලෙස ඉහළ යන බවයි (Bullish Trend).

2. ගැනුම්කරුවන්ගේ ශක්තිය: HH එකක් නිර්මාණය වීමෙන් පෙනී යන්නේ ගැනුම්කරුවන් (Buyers) පෙර මිලට වඩා වැඩි මිලකටත් එම කාසිය මිලදී ගැනීමට කැමැත්තෙන් සිටින බවයි.

3. Resistance බිඳවැටීම: සෑම HH එකක්ම නිර්මාණය වන්නේ කලින් තිබූ Resistance මට්ටමක් සාර්ථකව බිඳ දැමීමෙන් පසුවයි.

Higher High සමඟ ට්‍රේඩ් කරන්නේ කොහොමද?

බොහෝ නවක ට්‍රේඩර්ස්ලා කරන වැරැද්දක් වන්නේ HH එකක් සෑදුණු සැණින් මිලදී ගැනීමයි. නමුත් නිවැරදි ක්‍රමය වන්නේ:

• ඉවසීම: මිල HH එකක් සාදා අවසන් වී නැවත මදක් පහළට පැමිණ Higher Low (HL) එකක් සාදන තෙක් බලා සිටින්න.

• Entry Point: මිල HL එකක් සාදා නැවත ඉහළට හැරෙන විට ට්‍රේඩ් එකට ඇතුළු වීම වඩාත් ආරක්ෂිතයි.

• Trend Reversal: වෙළඳපොළට අලුත් HH එකක් සෑදීමට අපහසු වී, පෙර තිබූ HH මට්ටමට වඩා අඩු මට්ටමක High එකක් (Lower High) සෑදුවහොත්, එහි තේරුම වන්නේ Up-trend එක අවසන් වීමට යන බවයි.

Higher Low (HL)

Up Trading එකක දී පළමුවට ඇතිවන Higher High එක ලකුණු කරණු ලබන්නේ Down trend එක අවසානයේ ඇති වී ඇති Low Higher රේඛාව Brake කළ ඉහලට පැමිණි විටදීය. එය පැහැදිලිව පහත රූප සටහන තුළින්දක්වා ඇත. 

ට්‍රේඩින් ප්‍රස්ථාර විශ්ලේෂණයේදී Higher Low (HL) (ඔබ සඳහන් කළ Low Higher යන්නෙහි නිවැරදි තාක්ෂණික නාමය) යනු මිල ඉහළ යන ප්‍රවණතාවයක (Uptrend) ඉතාම තීරණාත්මක ලක්ෂ්‍යයකි. මිල ඉහළ ගොස් නැවත මදක් පහළ වැටී, කලින් තිබූ අවම මිලට (Previous Low) වඩා ඉහළ මට්ටමකදී නැවතත් ඉහළට හැරීම මෙයින් අදහස් වේ.

Higher Low (HL) යනු කුමක්ද?

වෙළඳපොළක් ඉහළට යන විට එය පඩිපෙළක හැඩයට ගමන් කරයි. මිල ඉහළ ගොස් (Higher High) මදක් විවේකයක් ගැනීමට පහළට පැමිණෙන අවස්ථාව "Retracement" එකක් ලෙස හඳුන්වන අතර, එම අවස්ථාවේදී සෑදෙන පතුල Higher Low ලෙස හඳුන්වයි.

• අර්ථ දැක්වීම: අලුතින් සෑදෙන අවම මිල මට්ටම (New Low), කලින් තිබූ අවම මිල මට්ටමට (Previous Low) වඩා ඉහළින් පිහිටීමයි.

• සංකේතය: ප්‍රස්ථාරවල මෙය HL ලෙස සටහන් කරයි.

Higher Low (HL) වැදගත් වන්නේ ඇයි?

1. Trend එක ආරක්ෂා වීම: වෙළඳපොළක් දිගින් දිගටම Higher Lows සාදයි නම්, එහි අර්ථය වන්නේ විකුණුම්කරුවන්ට (Sellers) වඩා ගැනුම්කරුවන් (Buyers) තවමත් ප්‍රබල බවයි.

2. මිලදී ගැනීමට හොඳම අවස්ථාව (Entry Point): සාර්ථක ට්‍රේඩර් කෙනෙකු මිලදී ගැනීම් කරන්නේ මිල ඉහළ ගොස් ඇති අවස්ථාවල (HH) නොව, මිල මදක් පහළ බැස HL එකක් සාදන අවස්ථාවේදීය. මෙය "Buy the Dip" ලෙසද හඳුන්වයි.

3. Stop Loss මට්ටම්: ඔබ Buy ට්‍රේඩ් එකකට ඇතුළු වූ පසු, ඔබේ ආරක්ෂිත සීමාව (Stop Loss) තැබීමට සුදුසුම ස්ථානය වන්නේ මෙම HL මට්ටමට මදක් පහළිනි.

Higher Low හඳුනාගෙන ට්‍රේඩ් කරන්නේ කොහොමද?

• පියවර 01: මුලින්ම වෙළඳපොළ Higher High (HH) එකක් සාදා ඇති බව තහවුරු කරගන්න.

• පියවර 02: මිල මදක් පහළට පැමිණෙන තෙක් ඉවසන්න.

• පියවර 03: මිල කලින් තිබූ අවම මට්ටම (Previous Low) බිඳගෙන පහළට නොගොස්, ඉහළ මට්ටමකදී නැවත හැරෙන බව පෙන්වන Candlestick Pattern එකක් (උදා: Hammer හෝ Engulfing) දෙස බලන්න.

• පියවර 04: HL එක තහවුරු වූ පසු ට්‍රේඩ් එකට ඇතුළු වන්න.

Trend එක වෙනස් වීම හඳුනා ගැනීම

වෙළඳපොළක Uptrend එක අවසන් වන බවට ලැබෙන ප්‍රධානම සංඥාව වන්නේ, මිලට අලුත් Higher Low එකක් සෑදීමට අපහසු වී, පෙර තිබූ අවම මට්ටම බිඳගෙන පහළට ගොස් Lower Low (LL) එකක් සෑදීමයි. මෙය Market Structure Shift (MSS) එකක් ලෙස හඳුන්වයි.

LOWER LOW (L/L)

පහළට පැමිණෙන Market එකක එනම් Down Trend එකකදී Lower Low ලකුණු කරන ආකාරය පහත රූප සටහනින්දක්වා ඇත. 

Lower Low (LL) යනු කුමක්ද?

වෙළඳපොළක් පහළට ගමන් කරන විට එය සෘජු රේඛාවක පහළට නොයයි. එය පහළට ගොස් (Lower Low), නැවත මදක් ඉහළට විත් (Lower High), නැවතත් කලින් තිබූ පතුල බිඳගෙන තවත් පහළට ගමන් කරයි.

• අර්ථ දැක්වීම: ප්‍රස්ථාරයේ අලුතින් සෑදෙන අවම මිල (New Low), කලින් තිබූ අවම මිලට (Previous Low) වඩා අඩු අගයක පිහිටීමයි.

• සංකේතය: ප්‍රස්ථාරවල මෙය LL ලෙස සටහන් කරයි.

Lower Low (LL) වැදගත් වන්නේ ඇයි?

1. Down-trend එක තහවුරු කිරීම: ප්‍රස්ථාරයක දිගින් දිගටම Lower Lows නිර්මාණය වේ නම්, එහි තේරුම වන්නේ වෙළඳපොළ ඉතා ශක්තිමත් ලෙස පහළ යන බවයි (Bearish Trend).

2. විකුණුම්කරුවන්ගේ ශක්තිය: LL එකක් නිර්මාණය වීමෙන් පෙනී යන්නේ ගැනුම්කරුවන්ට වඩා විකුණුම්කරුවන් (Sellers) ප්‍රබල බවත්, මිල තවදුරටත් පහළට තල්ලු කිරීමට ඔවුන් සමත් බවත්ය.

3. Support බිඳවැටීම: සෑම LL එකක්ම නිර්මාණය වන්නේ කලින් තිබූ Support මට්ටමක් සාර්ථකව බිඳ දැමීමෙන් පසුවයි.

Lower Low හඳුනාගෙන ට්‍රේඩ් කරන්නේ කොහොමද?

ඔබ Futures Trading කරන අයෙකු නම්, වෙළඳපොළ LL සාදන විට Short (Sell) ට්‍රේඩ් මගින් ලාභ ලැබිය හැකිය:

• Entry Point: මිල LL එකක් සාදා අවසන් වී නැවත මදක් ඉහළට පැමිණ Lower High (LH) එකක් සාදන අවස්ථාවේදී Short ට්‍රේඩ් එකකට ඇතුළු වීම වඩාත් සාර්ථක ක්‍රමයයි.

• Stop Loss: ඔබේ Stop Loss එක තැබීමට සුදුසුම ස්ථානය වන්නේ අවසන් වරට සෑදුණු Lower High (LH) මට්ටමට මදක් ඉහළිනි.

• Trend Reversal: වෙළඳපොළට අලුත් LL එකක් සෑදීමට අපහසු වී, පෙර තිබූ LL මට්ටමට වඩා ඉහළ මට්ටමක Low එකක් (Higher Low) සෑදුවහොත්, එහි තේරුම වන්නේ Down-trend එක අවසන් වී මිල ඉහළට හැරීමට සූදානම් වන බවයි.

LOWER HIGH (L/H)

Down Trend එකකදී පළමුවට ඇතිවන Lower Low එක ලකුණු කරනු ලබන්නේ Up Trend එක අවසානයේ ඇතිවන Higher Low රේඛාව Brake කළ පහලට පැමිණෙන විටදීය. එය පැහැදිලිව පහත රූප සටහන තුලින් දක්වා ඇත. 

ට්‍රේඩින් ප්‍රස්ථාර විශ්ලේෂණයේදී Lower High (LH) යනු මිල පහළ යන ප්‍රවණතාවයක (Down-trend) දක්නට ලැබෙන ප්‍රධානතම ලක්ෂ්‍යයකි. මිල පහළ වැටී (Lower Low), නැවත මදක් ඉහළට විත්, කලින් තිබූ ඉහළම මිලට (Previous High) වඩා අඩු මට්ටමකදී නැවතත් පහළට හැරීම මෙයින් අදහස් වේ.

Lower High (LH) යනු කුමක්ද?

වෙළඳපොළක් පහළට ගමන් කරන විට එය පඩිපෙළක හැඩයට පහළට ගමන් කරයි. මිල විශාල ලෙස පහළ වැටුණු පසු (Lower Low), ගැනුම්කරුවන් පිරිසක් මිලදී ගැනීම් කිරීම නිසා මිල මදක් ඉහළට පැමිණේ (Retracement). නමුත් විකුණුම්කරුවන්ගේ ශක්තිය වැඩි නිසා, මිල කලින් තිබූ උපරිමයට (High) ළඟා වීමට පෙර නැවතත් පහළට ගමන් කිරීම ආරම්භ කරයි. එම නව උපරිමය Lower High ලෙස හඳුන්වයි.

• අර්ථ දැක්වීම: ප්‍රස්ථාරයේ අලුතින් සෑදෙන උපරිම මිල (New High), කලින් තිබූ උපරිම මිලට (Previous High) වඩා අඩු අගයක පිහිටීමයි.

• සංකේතය: ප්‍රස්ථාරවල මෙය LH ලෙස සටහන් කරයි.

Lower High (LH) වැදගත් වන්නේ ඇයි?

1. Down-trend එක තහවුරු කිරීම: ප්‍රස්ථාරයක දිගින් දිගටම Lower Highs නිර්මාණය වේ නම්, එයින් තහවුරු වන්නේ වෙළඳපොළ තවමත් පවතින්නේ විකුණුම්කරුවන්ගේ (Sellers) පාලනය යටතේ බවයි.

2. Short ට්‍රේඩ් එකකට ඇතුළු වීමට හොඳම අවස්ථාව: ෆියුචර්ස් ට්‍රේඩින් වලදී Sell (Short) ට්‍රේඩ් එකකට ඇතුළු වීමට සුදුසුම ස්ථානය වන්නේ මිල LH එකක් සාදා නැවත පහළට හැරෙන අවස්ථාවයි.

3. Stop Loss මට්ටම්: ඔබ Short ට්‍රේඩ් එකක නිරත වන්නේ නම්, ඔබේ Stop Loss එක තැබීමට ආරක්ෂිතම ස්ථානය වන්නේ මෙම LH මට්ටමට මදක් ඉහළිනි.

LH හඳුනාගෙන ට්‍රේඩ් කරන්නේ කොහොමද?

• පියවර 01: වෙළඳපොළ කලින් තිබූ පතුල බිඳගෙන Lower Low (LL) එකක් සාදා ඇති බව තහවුරු කරගන්න.

• පියවර 02: මිල මදක් ඉහළට (Pullback) එනතෙක් ඉවසන්න.

• පියවර 03: මිල පෙර තිබූ High මට්ටමට වඩා අඩුවෙන් පවතිද්දී, මිල නැවත පහළට හැරෙන බව පෙන්වන Candlestick Pattern එකක් (උදා: Shooting Star හෝ Bearish Engulfing) දෙස බලන්න.

• පියවර 04: LH එක තහවුරු වූ පසු Short ට්‍රේඩ් එකට ඇතුළු වන්න.

Trend එක වෙනස් වීම හඳුනා ගැනීම

Downtrend එකක් අවසන් වන බවට ලැබෙන ප්‍රධානම සංඥාව වන්නේ, මිලට අලුත් Lower High එකක් සෑදීමට අපහසු වී, පෙර තිබූ LH මට්ටම බිඳගෙන ඉහළට ගොස් Higher High (HH) එකක් සෑදීමයි. මෙය Market Structure Break (MSB) එකක් ලෙස හඳුන්වයි.

Sideway Market 

ඉහලට හෝ පහලට ගමන් කරන Market එකක Equal Highs හා Equal Lows කිහිපයක් සෑදී Market එක ගමන්  කල  දිශාවට හෝ විරුද්ධ දිශාවට ගමන් කිරීම Sideway Market එකක් ලෙස හඳුන්වයි. එය පහත රූප සටහන මගින් දක්වා ඇත. 

ට්‍රේඩින් ප්‍රස්ථාර විශ්ලේෂණයේදී Equal Highs සහ Equal Lows යනු වෙළඳපොළේ මිල තවදුරටත් ගමන් කරන දිශාව තීරණය කරන ඉතාමත් ප්‍රබල සංඥා දෙකකි. විශේෂයෙන්ම "Smart Money Concepts" (SMC) භාවිතා කරන ට්‍රේඩර්ලා මේවා දකින්නේ වෙළඳපොළේ මුදල් (Liquidity) රැඳී ඇති ස්ථාන ලෙසයි.

ඔබේ LearnTo.Me වෙබ් අඩවියේ "Advanced Market Structure" පාඩම සඳහා මෙය මෙසේ සවිස්තරාත්මකව ඉදිරිපත් කළ හැකියි:

1. Equal Highs (සමාන ඉහළ මට්ටම්)

ප්‍රස්ථාරයේ මිල මට්ටම් දෙකක් හෝ කිහිපයක් එකම උසකින් (සමාන මිලකදී) නතර වී නැවත පහළට හැරෙන විට Equal Highs නිර්මාණය වේ.

• තාක්ෂණික අර්ථය: මෙය ශක්තිමත් Resistance මට්ටමක් ලෙස ක්‍රියා කරයි. බොහෝ ට්‍රේඩර්ලා සිතන්නේ මිල මෙතැනින් නැවතත් පහළට යනු ඇති බවයි.

• Smart Money අර්ථය: මෙම මට්ටමට මදක් ඉහළින් විශාල පිරිසකගේ Stop Loss රැඳී පවතී. මෙය "Buy-side Liquidity" ලෙස හඳුන්වයි.

• සිදුවිය හැකි දේ: වෙළඳපොළ බොහෝ විට එම Stop Loss දඩයම් කිරීමට (Liquidity Hunt) එම මට්ටම බිඳගෙන මදක් ඉහළට ගොස් නැවතත් පහළට පැමිණිය හැකිය.

2. Equal Lows (සමාන පහළ මට්ටම්)

ප්‍රස්ථාරයේ මිල මට්ටම් දෙකක් හෝ කිහිපයක් එකම පතුලකදී (සමාන මිලකදී) නතර වී නැවත ඉහළට හැරෙන විට Equal Lows නිර්මාණය වේ.

• තාක්ෂණික අර්ථය: මෙය ශක්තිමත් Support මට්ටමක් ලෙස ක්‍රියා කරයි. (Double Bottom ලෙසද මෙය හැඳින්විය හැක).

• Smart Money අර්ථය: මෙම මට්ටමට මදක් පහළින් විශාල පිරිසකගේ Stop Loss රැඳී පවතී. මෙය "Sell-side Liquidity" ලෙස හඳුන්වයි.

• සිදුවිය හැකි දේ: ලොකු ට්‍රේඩර්ලා (Institutions) තම ඕඩර් පිරවීම සඳහා මිල මෙම මට්ටමට මදක් පහළට තල්ලු කර Stop Loss දඩයම් කර, ඉන්පසු මිල ඉතා වේගයෙන් ඉහළට ගෙන යා හැකිය.

මෙය ට්‍රේඩින් සඳහා භාවිතා කරන්නේ කොහොමද?

1. ඉලක්කය (Targeting): ඔබ ට්‍රේඩ් එකක සිටී නම්, Equal Highs හෝ Equal Lows පිහිටන ස්ථානය ඔබේ ලාභය ලබාගන්නා ස්ථානය (Take Profit) ලෙස තෝරාගත හැකිය. මන්දයත් මිල බොහෝ විට එම මට්ටම් කරා ඇදී යාමට (Magnet effect) උත්සාහ කරන බැවිනි.

2. Fakeouts හඳුනා ගැනීම: Equal Lows මට්ටමක් බිඳගෙන මිල මදක් පහළට ගිය සැණින් Sell ට්‍රේඩ් වලට ඇතුළු නොවන්න. එය බොහෝ විට Stop Loss දඩයම් කිරීමක් (Stop Run) විය හැක. සැමවිටම මිල නැවත එම මට්ටම තුළට එනතෙක් හෝ Retest කරන තෙක් ඉවසන්න.

3. Liquidity Grab: ප්‍රබල ඉහළ යාමකට පෙර වෙළඳපොළ බොහෝ විට Equal Lows මට්ටමක් දඩයම් කර (Sweep) අවශ්‍ය Liquidity ලබා ගනී.

H හා HL Point හෝ LL හා LH Point එක සමාන ආකාරයට කිහිපයක් ඇති වෙමින් Live Market එක ගමන් කරයි නම් ඒවා Equal High හා Equel Low ලෙස හදුන්වන අතර එම Sideway Market එක තුල Chart Pattern පවා ඇති වීමට ඉඩ ඇත. පහත රූප සටහනින් එය පැහැදිලිවදැක්වේ. 

• Trend Change හඳුනා ගැනීම: වෙළඳපල දිගටම HH සහ HL සාදමින් සිට හදිසියේම අලුත් LL එකක් සෑදුවහොත්, එහි තේරුම වන්නේ Up-trend එක අවසන් වී මිල පහළ යාමට සූදානම් වන බවයි (Change of Character - CHoCH).

• Entry Point: සැමවිටම Buy ට්‍රේඩ් එකකට ඇතුළු වීමට සුදුසුම ස්ථානය වන්නේ HL එකක් සෑදී නැවත මිල ඉහළට හැරෙන අවස්ථාවයි.

Higher High & Lower Low පිළිබඳව මේ සඳහන් තොරතුරු වලින් ඒ පිළිබඳ නොතේරෙන යමක්ඇත්නම් තව දුරටත් අවබෝධ කර ගැනීමට අවශ්‍ය නම් Youtube හරහා වීඩියෝවතින් හෝ මෙය හොඳින් අධ්‍යනය කිරිම අනිවාය වේ. පසුව Live Market එක තුළ දිනකට පැය දෙක තුනක් හෝ අවම මෙය භාවිත කරමින් මෙවා හට ගන්නවාද බලා පුරුදු පුහුණු වීම අනිවාර්ය වේ.